's Werelds grootste wildernis, de open oceaan.
Hij bedekt meer dan de helft van het oppervlak van onze planeet.
Hier kan je je nergens verstoppen en is er weinig te eten.
Het is het mariene equivalent van een woestijn.
En in deze woestijn aan het patrouilleren, spinnerdolfijnen.
Ze blijven bij elkaar...
in een supergroep, 5.000 sterk.
Dat maximaliseert hun kansen om iets eetbaars te vinden.
Zoals iedereen die hier woont, moeten ze buitengewone afstanden afleggen
om hun thuis te maken in het grote blauw.
Er zijn zeldzame momenten waarop deze lege zeeën met leven kunnen ontploffen.
Lantaarnvissen, voor de Stille Oceaan kust van Costa Rica.
Ze zijn nauwelijks groter dan voornen,
maar wat ze missen in omvang maken ze goed in aantal.
Ze zijn overal een van de talrijkste vissen.
Normaal gesproken komen ze enkel 's nachts naar het oppervlak,
om zich met plankton te voeden,
maar deze immense school is overdag omhoog gekomen,
bijna zeker om kuit te schieten.
Voor de dolfijnen zou dit een goudmijn zijn.
Ze hebben de school gelokaliseerd met behulp van hun echoklinkend geroep.
maar ze moeten er snel bij komen.
Ze zijn hier niet de enige jagers.
Geelvintonijnen hebben ook de school ontdekt.
En achter hen, met hun twee meter spanwijdte, mobularoggen.
Nu hebben zeilvissen, een van de snelste vissen in de zee,
zich bij de jacht gevoegd.
De lantaarnvissen kunnen elk moment naar de diepte terugkeren.
Maar nu zijn de dolfijnen hier.
Ze zwemmen onder de school, en zetten ze vast aan het oppervlak
en dwingen de lantaarnvissen om dichter bij elkaar te pakken.
En nu begint de zee te koken.
De tonijnen chargeren de school binnen aan meer dan 62 km/u.
De trager zwemmende roggen komen eindelijk aan.
met hun immens gapende monden,
scheppen zij de lantaarnvissen met honderden op.
De school is nu grotendeels verspreid,
en de zeilvissen pikken de overlevenden op.
In slechts 15 minuten,
is alles wat overblijft slechts een zilveren confetti van schubben.
Maar hier komen zulke feesten maar zelden voor.
Terwijl de dolfijnen grote staaltjes van uithouding presteren,
worden anderen tot nog grotere uitersten gedreven
om voedsel te vinden in deze oceaanwoestijn.
Een slapende reus.
Een potvis.
Deze familie rust uit tussen de periodes van voeding.
Wie weet waar de eigenaars
van de grootste hersenen op de planeet over dromen.
Een heeft een kalf.
Het is ongeveer twee weken oud maar nog steeds afhankelijk van de moedermelk.
Het heeft honger.
Het communiceert mat zijn moeder door klikpatronen te gebruiken.
Maar de moeder sluimert verder.
Het kalf, bedekt met zuigbaarzen, waarvan het zich nog niet zelf kan ontdoen,
moet geduld hebben.
Uitgeslapen en verfrist, trekken de walvissen verder.
Potvissen wachten niet tot hun prooi naar het oppervlak komt.
Ze zwemmen naar de diepten om ze te vinden.
Ze ademen enkele keren diep in...
om hun bloed met zuurstof te verzadigen.
Dan gaan ze naar beneden.
Deze hele familie duikt samen op zoek naar inktvis.
Een moeder zal haar lichaam tot het uiterste
van haar uithoudingsvermogen drijven,
en het is al moeilijk voor haar kalf om haar bij te houden.
Het kalf blijft zo dicht als het kan bij de moeder...
en raakt haar vaak aan, als voor geruststelling.
Maar 300 meter naar beneden,
lijkt het dat het kalf zijn adem niet langer kan inhouden.
In hun jonge jaren worden kalveren gedwongen om de jacht uit te zitten.
De volwassenen zetten hun duik verder.
De moeder verandert haar geroep
in een reeks luidere en snellere klikken.
Ze gebruikt nu sonar om op scholen inktvis te jagen.
Op 800 meter, een uitbarsting van klikken.
Dan stilte.
Ze heeft iets gevangen.
Een kalf kan lang wachten aan het oppervlak.
Een moeder komt terug uit de diepte na ongeveer een uur.
Ze heeft een maag vol met inktvis.
Eindelijk kan dit hongerige kalf wat melk nemen.
Het is een van de rijkste die door een zoogdier worden geproduceerd,
en het kalf zwelgt een bad vol per dag ervan op.
Het kan zes jaar duren voor een kalf de kunst van diep duiken beheerst
en in staat is om voedsel voor zichzelf te vinden.
De leegte van het grote blauw is wat het leven zo moeilijk maakt voor jagers.
Maar het is deze leegte die het relatief veilig maakt voor prooien.
Een baby schildpad, pas enkele dagen geleden uitgekomen, verlaat de drukke,
gevaarlijke wateren van de kust en is op weg naar de open oceaan.
Om te beginnen vullen zij hun kleine magen met plankton.
maar ze hebben al snel iets meer substantieel nodig.
Pas onlangs zijn we begonnen met het oplossen
van het mysterie van waar baby schildpadden
naartoe verdwijnen in hun jonge jaren.
Honderden kilometers uit de kust, in elke oceaan,
zijn er gemeenschappen van jonge schipbreukelingen.
Dus alles wat drijft trekt ze aan.
Een boomstronk.
Hij kan al meerdere jaren in zee zijn,
en hij is al het centrum geworden van een kleine gemeenschap.
Jonge kogelvissen zijn hier om dezelfde reden.
Een drijvende boomstronk is net het soort toevluchtsoord
waar deze jonge schildpad naar gezocht heeft.
Hier is er niet enkel zeewier om op te grazen, maar zeepokken.
Maar het is belangrijk om verdekt te blijven.
Er is hier ook een jonge oceaangaande zijdehaai.
Ze is aan het leren wat goed smaakt.
En wat niet.
We weten nu dat vele jonge schildpadden op zulke plaatsen blijven
gedurende meerdere jaren, tot volwassenheid.
Ook al betekent dat om geconfronteerd te
worden met de volle kracht van de hoge zee.
De brandende zon op het diepe blauw
verwarmt het oppervlaktewater zodat het verdampt.
Naarmate de damp opstijgt condenseert hij in wolken.
Ze bouwen zich snel op tot gigantische, ontluikende torens,
die uiteindelijk gewelddadigen stormen
produceren, van 1500 kilometer in doormeter.
Winden met orkaankracht snellen over de open oceaan,
en bouwen golven op die tot 30 meter hoog kunnen worden.
Er zijn hier schepen bekend die zonken zonder sporen na te laten.
130 miljoen containers worden elk jaar over de oceanen verscheept.
En gemiddeld vallen er elke dag vier ervan in de zee.
In 1992 gingen er enkele verloren
die een partij badspeelgoedjes bevatte...
waaronder 7000 plastic eendjes zoals deze.
Ze begonnen aan hun tocht 1500 kilometer van Alaska.
Sommige dreven dwars over de Stille Oceaan en bereikte Australië.
Andere werden naar het noorden gedragen
en landden op kusten tussen Rusland en Alaska.
Ze vonden zelfs hun weg naar de Hoge Arctische gebieden.
Eén eendje, na 15 jaar op zee te hebben doorgebracht
en drie oceanen te zijn overgestoken,
landde uiteindelijk aan de westkust van Schotland.
Hun tochten illustreren levendig hoe een netwerk van stromingen
al onze oceanen verbindt in één gigantisch circulatiesysteem.
Veel van de inwoners van het grote blauw hangen af van deze stromingen
om ze naar voedselgebieden te brengen.
De grote blauwe haai.
Hij reist meer dan 7500 kilometer per jaar,
glijdend over de stromingen, gedragen door zijn brede vleugelvormige vinnen.
Deze heeft misschien in twee maanden niet gegeten.
Maar de stromingen kunnen veelbelovende sporen van vette oliën
vele kilometers ver meedragen en zal hem naar zijn volgende maaltijd leiden.
Na een tocht van vele dagen, wordt de geur van voedsel sterker.
Een dode walvis, recentelijk aangevaren door een schip.
Dit kan een echt feest zijn,
maar de blauwe haai moet voorzichtig zijn.
Grote witte haaien...
tien keer zwaarder dan een blauwe...
zijn zeer bezitterig rond een walviskarkas.
Grote witte haaien zijn gretig naar eten op energierijke walvisblubber,
waarvan we nu weten dat het een belangrijk deel vormt van hun dieet.
Zodra een grote witte zich gevuld heeft,
pakken kleinere haaien, zoals de blauwe haai, wat er nog over is van het karkas.
Omdat de oliën van deze dode walvis zich verder verspreiden,
verschijnen er steeds meer blauwe haaien.
Binnen enkele dagen zal het karkas ontdaan worden van zijn blubber.
Dan, niet langer drijvend gehouden door zijn olie,
zal het wegzakken naar de diepten beneden.
De blauwe haai, met zijn vetreserves aangevuld,
kan nu weer de twee volgende maanden overleven zonder eten.
Meer dan de helft van alle dieren in de open oceaan drijven op stromingen.
Kwallen doorkruisen hele oceanen
en voeden zich met wat er ook maar verward raakt in hun tentakels.
Sommigen kunnen een meter groot worden, zelfs twee meter breed.
En wanneer, per toeval,
een stukje zee tegenkomen dat rijk is aan plankton,
exploderen hun aantallen.
Het is zo'n succesvolle strategie
dat kwallen een van de meest voorkomende levensvormen op de planeet zijn.
maar tussen de kwallen, en wat enigszins op hen lijkt,
zit er een eerder complex en sinister wezen.
Het Portugese oorlogsschip.
Ze zweeft met de hulp van een met gas gevulde blaas,
afgezoomd door een verticaal membraan.
Doordat dit dienst doet als een zeil,
houdt ze een vaste koers door de golven.
lange draden komen erachter aan, sommige zelfs 30 meter lang.
Elk ervan is bewapend met duizenden stekende cellen.
Eén enkele tentakel kan een vis doden of, in zeldzame gevallen, een mens.
maar tussen zijn dodelijke tentakels schuilt
een oorlogsschipvis die zich voedt door aan ze te knabbelen.
Ook al heeft deze vis enige weerstand tegen de steken,
moet hij nog steeds uiterst voorzichtig zijn.
De meeste andere vissen hebben niet zoveel geluk.
Een tentakel heef deze gevangen en haalt hem binnen.
Hij is al verlamd.
Gespecialiseerde gespierde tentakels dragen het slachtoffer over aan andere
die de vangst verteren door ze vloeibaar te maken met krachtige chemicaliën.
Alles wat er uiteindelijk overblijft...
is een schilferige schil.
Dit vraatzuchtig oorlogsschip
kan meer dan 100 kleine visjes per dag verzamelen.
Voor het grootste deel ziet het grote blauw er karakterloos uit...
een plek waar de winden waaien, niet onderbroken door land.
Maar onder het oppervlak zijn er lange bergketens,
diepe geulen en geïsoleerde vulkanische pieken
die het veel gevarieerder maken dan het menselijk oog kan zien.
We zijn nog maar in detail aan het ontdekken
hoe de bewoners van het grote blauw dat exploiteren.
Een eenzame walvishaai op een speciale tocht.
Ze is zo lang als een klein vliegtuig en ze weegt meer dan 20 ton.
Zoals veel haaien legt ze geen eieren, maar worden de jongen levend geboren.
Ze draagt er tot 300 mee in haar gezwollen buik.
Ze mag dan de grootste vis in de zee zijn,
de plaats waar walvishaaien bevallen is nog altijd niet gevonden.
Hoewel we vandaag misschien een stap dichter
zijn bij het oplossen van dit mysterie.
We weten dat grote aantallen walvishaaien,
op bepaalde tijden van het jaar, verschijnen rond de Galapagos-eilanden.
Hier verzamelen ze zich rond een klein eilandje
dat abrupt oprijst uit bijzonder diep water.
Het staat bekend als Darwin Eiland.
Hier brengen wervelende stromingen voedingsstoffen uit de diepte naar boven,
en verrijken deze wateren zo dat ze grote concentraties
vissen van heinde en verre aantrekken.
Duizenden hamerhaaien komen hier ook samen.
Ze zijn bijna allemaal vrouwelijk.
Ook zij lijken naar hier te zijn gekomen om te broeden.
De walvishaai ontvangt een buitengewoon welkom.
Zijdehaaien, zelf drie meter lang,
stuiteren tegen haar zachte huid...
misschien om eventuele parasieten, die ze kunnen hebben, af te krabben.
Deze haaien kunnen een gevaar zijn voor elke pasgeborene.
Dus, misschien om ze te vermijden,
duikt de walvishaai...
tot ongeveer 600 meter diep.
En daar laat ze misschien haar jongen vrij.
Op deze grote diepten,
weg van de roofdieren die jagen in de wateren erboven,
en met overvloedig eten,
kunnen haar baby's groeien en uiteindelijk verspreiden.
Niemand, het is waar,
heeft ooit jongen gezien in deze weinig bezochte diepten.
Maar het feit dat honderden walvishaaien in verwachting
hier elk jaar komen
is sterk bewijs dat hier ergens
de crèche ligt van de grootste vis in de zee.
Er zijn bijna 30.000 aanzienlijke eilanden
verspreid over de oceanen van de wereld.
Eén ervan is South Georgia...
een ideale plek voor die oceaanbewoners
die naar het land gedwongen worden om te fokken.
De grote albatros.
Hij kan tot een jaar continu op zee doorbrengen.
Op zoek naar voedsel,
glijdend op vleugels die 3,5 meter breed zijn,
de grootste van alle levende vogels.
De hele wereldpopulatie van 16.000 albatrossen
nestelen op South Georgia
en een half dozijn andere kleinere eilanden
die in de Zuidelijke Oceaan liggen.
Het is lente en deze vogel komt terug
naar de nestsite die ze altijd al gebruikten.
Zijn levenslange partner is al hier.
In South Georgia,
werden individuele vogels bestudeerd gedurende hun hele leven,
en onthullen dat oudere koppels, in hun late dertig,
niets ongedaan zullen laten om hun jongen de best
mogelijke start in het leven te geven.
Dit kuiken is nu enkele weken oud,
maar heeft nog steeds zijn warme, donzige vacht.
Het kuiken heeft een geregelde bevoorrading
van uitgebraakte vis en inktvis nodig.
Met voedsel dat zo schaars is in de open oceaan,
moeten de ouders duizenden vierkante kilometers afschuimen
enkel om genoeg te bieden voor één maaltijd.
Ouders op leeftijd worstelen verder tijdens de Antarctische winter
Om een kuiken groot te brengen dat groot, sterk en gezond is.
Na ongeveer 130 dagen,
beginnen de jongen hun dons te vervangen met vluchtveren.
Eindelijk, negen maanden nadat hun ei werd gelegd,
is dit kuiken klaar om te vertrekken.
Van alle kuikens die ze hebben grootgebracht in de afgelopen jaren,
heeft zo'n bevoorrecht kuiken de beste overlevingskans.
Maar het zal ook hun laatste zijn.
Ouders op leeftijd herstellen nooit van hun inspanningen.
Ze zullen dit eiland binnenkort verlaten, om nooit meer te worden teruggezien.
Overleven in de open oceaan
heeft dieren altijd tot op de limiet op proef gesteld...
maar vandaag worden ze geconfronteerd met een nieuwe extra bedreiging.
Plastic.
Iets meer dan 100 jaar geleden,
vonden wij een prachtig nieuw materiaal uit
dat kon worden vervaardigd in allerlei vormen
en wij hebben grote moeite gedaan om ervoor te zorgen dat het slijtvast was,
bestand tegen verrotting en vrijwel onverwoestbaar.
Nu dumpen we elk jaar,
ongeveer acht miljoen ton ervan in de zee.
Hier verstrengelt het en verdrinkt het enorme aantallen zeedieren.
Maar het kan nog meer verbreid zijn en verstrekkende gevolgen hebben.
Een groep kortvinnige grienden.
Ze leven samen in wat misschien,
de meest hechte families zijn in de hele oceaan.
Vandaag, in de Atlantische wateren voor Europa, zoals elders,
moeten ze de oceaan delen met plastic.
Een moeder houdt haar pasgeboren jong vast.
Het is dood.
Ze is weigerachtig om het te laten gaan
en draagt het al vele dagen met zich mee.
Als plastic afbreekt,
bindt het zich met deze andere verontreinigende stoffen
die worden geconsumeerd door enorme aantallen zeedieren.
Bij deze geweldige jagers,
kunnen de giftige chemicaliën zich ophopen tot dodelijke niveaus.
Het is mogelijk dat haar kalf mogelijk vergiftigd werd
door haar eigen gecontamineerde melk.
Grienden hebben grote hersenen.
Ze kunnen zeker emoties ervaren.
Afgaand op het gedrag van de volwassenen,
heeft het verlies van het kind de hele familie getroffen.
Indien de stroom van plastics en industriële vervuiling
in de oceanen van de wereld niet wordt verminderd,
zal het leven in zee erdoor worden vergiftigd voor vele komende eeuwen.
De wezens die in het grote blauw leven zijn misschien meer afgelegen
dan andere dieren op de planeet.
Maar niet afgelegen genoeg, lijkt het,
om te ontsnappen aan de gevolgen van wat wij hun wereld aandoen.
Volgende keer trekken we naar de overvloedige groene zee.
Dit zijn betoverende werelden, de thuisbasis van vreemde wezens...
waar alleen de meest ingenieuze zal triomferen.